Monday, July 13, 2020

Cfare eshte Mimberi?

Mimberi i xhamise Sulltan Ahmet - Turqi

Mimber eshte fjale arabe me te cilet kuptohet vend (platforme) e ngritur. Ashtu si Mihrabi edhe Mimberi eshte nje nder pjeset me te rendesishme te nje xhamije. Gjate diteve te xhuma dhe festave te bajrameve imami i xhamise mban predikimet islame. Myslimanet i kan kushtuar vemendje te vecante mimberit duke i bere ato cdo here e me te bukur. Kjo per te treguar respekt ndaj fjaleve qe imami thote nga mimberi. Mimberet ndertohet nga drure dekorativ, te forte dhe te qendrueshem. Ne ta behen gdhendje me qellim paraqitjen e nje mozaiku motivues dhe terheqes. Nder mimberet me te njohur jane: Mimberi i xhamise se Kordoves ne Spanje (Andaluzi), Al Aksa (ne Palestin, Jeruzalem), dhe mimber i xhamise se Sulltan Ahmet ne Turqi.


                                                                                                                                Pergatiti
                                                                                                                                Gezim KOPANI 

Cfare eshte Mihrabi?


Mihrabi i Isfahanit

Mihrab eshte fjale arabe dhe ka per qellim vend drejtim i faljes se namazit. Tek mihrabi qendron imami (hoxha) i cili drejton besimtaret mysliman gjate faljes se namazit farz. Mihrami ka form te ngjashme me kupolen. Mihrabet jane ne madhe dhe froma te ndrushme. Nder elementet me te rendesishme ne xhami eshte Mihrabi. Ne shumicen dermuese Mihrabi eshte i zbukuruar me mbishkrime kaligrafike islame si psh: pllaka arabeska(1), forme abstrakte gjometrike, sure nga Kur'ani apo thenie te Profetit Muhammed a.s. Nder Mihrabet me te famshme te zbukuruar eshte Mihrabi i Xhamise se Medresese ne Isfahan(2) i ndertuara ne vitin 755 para eres sone. Ne kete Mihrab ke te shrkuar me shkrim kaligrafik  hadith te Profetit Muhammed a.s. 

                                                                                                                                Pergatiti
                                                                                                                                Gezim KOPANI 


___________
1. Me Arabeska nenkuptohen zbukurimet ne forme bimore te stilizuara ne figure gjeometrike e qe jane te gershetuara.
2. Isfani ndodhet ne Iran.

Cfare thote per Andaluzine Spanjolli i arabizuar José Miguel ?


Shkrim kaligrafik arab ne Al Hambra

Spanjolli i "arabizuar" Jose Miguel(1) thote:

"Une u diplomo ne universitet dhe nuk kisha degjuar asnje profesor te fliste per Andaluzine dhe per arabet. Cdo gje e zbulova vete ne momentin kur vizitova Al Hambran (2) dhe shikova se te gjitha shkrimet aty ishin te gdhendura ne nje gjuhe tjeter. Cfare gjuhe ishte kjo? U befasova! Kur perfundova sherbimin ustarak u transferova ne qytetin e Malilas. Ajte fillova te mesoja gjuhen arabe dhe pas gjasht muajsh zbulova se gjuha te cilen po e mesoja ishte gjuha e civilimit dhe nje baze e forte e qytetit nga vija une. Ajo tregkonte per kete kultur qe kishte vazhduar per tete shekuj me radhe."

                                                                                                                        Pergatiti
                                                                                                                        Gezim KOPANI 

Al Hambra



_________
1. Jose Miguel eshte studiues dhe profesor ne shkencen e estetikes.
2. Al Hambra ose ndryshe "Pallati i kuq" eshte nder vendet me te bukura ne bote. Arsyeja e pare qe turistet vizitojne Spanjen eshte Al Hamra. Ajo ndodhe ne Granada - Spanje. Spanja me pare quhej Andaluzia. Eshte i njohur stili madheshtor kaligrafik islam i perdorur ne qytet si Granada, Sevila , Cordoba, dhe Mallaga. Keto qytete njiheshin edhe si qytet artistike, per vete faktin se aty jane frymezuar dhe jetuar artist si Pablo Picasso, Ernest Hemingway. Madje Ernest Hemingway ka shkruar nje roman per Andaluzin te titulluar: "Dhe lind dielli." Ne Corbdoma eshte e njohur xhamia madheshtore Abd al Rahman e cila eshte ndertuar ne shek VIII. Si Al Hambra po ashtu dhe Abd al Rahman mbrohen nga UNESCO.


Saturday, July 11, 2020

Shpella e Kaurrit , Levrushk - Puke

Shpella e Kaurrit, Levrusk - Puke

Shpella e Kaurrit (1) ndodhet ne fshatin Levrushk Puke perballe me fshatin Buzhal. Mendohet se shpella i perket kohes Bizantine. Shpella eshte dy kateshe dhe ka nje gjatesi rreth 200 m dhe lartesi 3 m. 
Per ta vizituar kete shpell nga Puka shkohet ne Qelez, Buzhal ku merret varka dhe pas 5 min udhetim ne liqenin e Komanit arrihet tek shpella.


______
1. Shpella e Kaurrit mendohet se eshte e kohes pagane, kjo nga vet emri "Kaurr" qe lidhet me besimin e vjeter pagan qe kishin disa ne "kaun". Nga kjo mendohet qe ka lindur edhe fjala Kaurr. Disa te tjere i japin nje shpjegim tjeter fjales "Kaurr" duke e lidhur me qendrime te ndryshme fetare, por ajo qe vlen per tu theksuar eshte se: "Shpella e Kaurrit fillon me prejudhen pagan, me pas bizante dhe keshtu me radh."
                                                                                                                                Pergatiti
                                                                                                                                Gezim KOPANI 

Per me shum shikoni videon: